deBuren

Lijden behoort tot de universele menselijke conditie, maar er is geen kunst waarin het tonen, het uitbeelden en het verbeelden van lijden zo prominent aanwezig is als in de westerse kunst. De bijzondere aandacht of zelfs fascinatie voor het menselijke lijden in de westerse kunst neemt allicht een aanvang bij de Grieken, die er een al even bijzonder genre voor hebben bedacht: de tragedie. In het tragische, onheilspellende lijden wordt de mens zich bewust van het aan zijn bestaan inherente, noodzakelijke of onafwendbare leed. In de eeuwenlange dominante christelijke iconografie staat het lijden van Christus centraal. Dat lijden is niet langer tragisch maar voorbeeldig en stemt tot deemoed. Vanaf de renaissance, maar vooral in de barok en het maniërisme wordt dat 'christelijke' lijden almaar nadrukkelijker en smartelijker voorgesteld en ontstaat in de westerse kunst in het algemeen een schoonheid en zelfs een erotiek van het lijden. Lijden en pijn krijgen iets van een sado-masochistische sublimiteit.

Deze westerse traditie van artistieke representatie van lijden zet zich op 'seculiere' wijze verder in de moderne en hedendaagse kunst. Vooral in vele hedendaagse kunsten (beeldende kunst, podiumkunst, film) is het lijden prominent aanwezig. Maar het zijn vooral de massamedia (televisie, fotografie) die vandaag de dag het menselijk lijden, echter niet langer in zijn tragische, maar in zijn feitelijke en contingente gestalte (natuurrampen, oorlog, bloedige aanslagen, reality shows etc.), in beeld brengen én tot spektakel opvoeren.

Dit symposium wil vanuit diverse invalshoeken de vraag stellen naar onze westerse (artistieke) fascinatie voor leed in het algemeen en naar de hedendaagse (re)presentaties van lijden in het bijzonder. Hoe verhoudt de eigentijdse kunst zich tot pijn en leed? Is het tragische lijden uit de kunst gebannen, of juist niet? Wat te denken over en hoe zich te verhouden tot die dagelijkse stroom van pijnlijke beelden in de media?

Sprekers symposium:

Stefan Hertmans (romancier, dichter, essayist, docent KASK Gent)
Marianne Van Kerkhoven (dramaturge Kaaitheater)
Barbara Baert (docente kunstwetenschap KU Leuven)
Dirk Lauwaert (publicist, docent Hogeschool Sint-Lukas Brussel en RITS)
Angela Megnoni (kunstsemiotica, Università di Siena - Italia)
Veronique Govaert (fotografe, kunstwetenschapper, docente KASK Gent)

Op de dag van het symposium zal om 17.30 ook het boek Omtrent Schoonheid worden voorgesteld. Dit symposium is een samenwerking tussen deBuren en Hogeschool Sint-Lukas Brussel.