De utopie van de vrije markt: Hans Achterhuis Archief

Over het ontstaan van het kapitalistisch denken, met inleiding door Patrick Janssens

Lezingen

woensdag 12 oktober 2011 - 20:30

Toneelhuis | Komedieplaats 18, 2000 Antwerpen

Veel mensen gaan ervan uit dat 'de vrije markt' een natuurlijk proces is, en niet een theorie die door iemand werd bedacht. Een 'kapitalistisch manifest' bestaat niet, wordt gesteld, en niemand lijkt verantwoordelijk voor de ideologie van het kapitalisme en de utopie erachter. Hans Achterhuis, Denker des Vaderlands in Nederland, stelt dat er wel degelijk een kapitalistisch manifest bestaat. Dat is de fascinerende roman Atlas Shrugged (1957) van Ayn Rand, die in de VS na de Bijbel als het belangrijkste boek van de afgelopen eeuw geldt. Het handelt over een elite van neoliberale utopisten die de bestaande samenleving helemaal opnieuw wilden opbouwen volgens de logica van het  ultrakapitalisme.
Patrick Janssens, burgemeester van Antwerpen, leidt de lezing van Hans Achterhuis in.

Achterhuis grijpt de wereldwijde kredietcrisis aan om deze neoliberale utopie (de wereld van het ultrakapitalisme) diepgaand te onderzoeken. Zonder vooringenomenheid zoekt hij naar mogelijke verklaringen voor het losbarsten van deze crisis. "Als we willen begrijpen hoe bepaalde utopische beelden, ook na de kredietcrisis en de verkiezingsoverwinning van Obama, niet alleen de Verenigde Staten maar ook de rest van de wereld nog steeds in hun greep houden, dan is het noodzakelijk dat we de utopie van Ayn Rand bestuderen", zegt hij.

Hans Achterhuis is emeritus hoogleraar Wijsbegeerte aan de Universiteit van Twente. Hij mengt zich regelmatig in maatschappelijke discussies. In 2011 werd Achterhuis benoemd tot Denker des Vaderlands in Nederland. Twee jaar lang mag hij de Nederlandse actualiteit overdenken en het debat aanzwengelen. Achterhuis is de eerste die deze eer te beurt valt.

De nadruk in zijn werk ligt op sociale filosofie. Hij richt zich voornamelijk op thema’s als ontwikkelingshulp, welzijnswerk, schaarste en technologie. In 2010 verscheen het voorlopig laatste boek van zijn hand, De utopie van de vrije markt.

Organisatie: deBuren en Toneelhuis

Video's

Foto's

Documenten

Lees ook het interview van Marc Reynebeau met Hans Achterhuis in De Standaard van zaterdag 15 oktober 2011: "In België is het denken nog niet dood". (pdf 1, pdf 2)

Reageer (0) Delen